I.Oglna charakterystyka programu.

Program *UKLAD OKRESOWY# zawiera informacje o 109 pierwiastkach odkrytych
bd stworzonych przez czowieka. Umoliwia uzyskanie informacji o danym
pierwiastku lub wyegzekwowanie jej od ucznia. Posiada take graficzn
tabel pierwiastkw oraz encyklopedi podstawowych poj zwizanych z
okresowoci i pierwiastkami.

Program posiada nastpujce opcje :

1.Uzyskanie informacji o pierwiastku poprzez wskazanie go w tablicy
  pierwiastkw Mendelejewa.
2.Lista pierwiastkw (wszystkich albo wybranych przez uytkownika) uszere-
  gowanych w sposb zdefiniowany przez uytkownika, bd wg ich liczb atomo-
  wych w przypadku listy wszystkich pierwiastkw.
3.Testowanie wiadomoci o pierwiastkach dowolnej liczby uczniw (max 40).
  Moliwe jest podanie uczniowi dowolnej liczby informacji, jak te sprawdze-
  nie dowolnej ich liczby (max 4). Egzamin moe mie charakter testu wyboru
  lub normalnego przepytywania.
4.Skonfigurowanie egzaminu, ustalenie iloci pyta (max 100) oraz ich
  charakteru. Moliwe jest ustalenie, ktre informacje maj by uczniowi
  podawane, a ktre egzekwowane. W przypadku przepytywania wicej ni jednego
  ucznia istnieje moliwo wpisania listy uczniw.
5.Encyklopedia podstawowych poj dotyczcych Ukadu Okresowego oraz
  pierwiastkw, zawierajca okoo 26 poj.

Informacje podawane o danym pierwiastku :

 - Liczba atomowa,
 - Symbol,
 - Nazwa,
 - Masa atomowa,
 - Wartociowoci,
 - Elektroujemno (wg Paulinga),
 - Gsto (w g/cm3 w temperaturze 25c),
 - Energia Jonizacji (w kJ/mol),
 - Temperatura Topnienia (w c),
 - Temperatura Wrzenia (w c),
 - Stan skupienia,
 - Procentowa zawarto w skorupie ziemskiej z dokadnoci do 5 cyfr po
   przecinku.

II.Charakterystyka gwnych opcji programu.

Wybr opcji z dowolnego Menu moe by dokonany poprzez ustawienie przy
pomocy klawiszy spacja,gra,d odpowiedniej opcji oraz wcinicie
klawisza RETURN lub przy pomocy myszki.

1. UKAD

Ta opcja programu umoliwia uzyskanie inforacji o pierwiastku poprzez
wskazanie go w Tablicy Mendelejewa. Wybr pierwiastka jest moliwy poprzez
wskazanie go kursorem myszy i nacinicie jej klawisza, bd z klawiatury.
Naley wybra pierwiastek przy pomocy klawiszy kursora (widoczna ciemna
ramka) i nacisn klawisz RETURN. Po przeczytaniu informacji powrt do
wybierania pierwiastka nastpi po naciniciu klawisza myszy lub dowolnego
klawisza klawiatury.

Nr grupy wypisywany w ukadzie:
Cyfry arabskie - zalecany przez IUPAC(1985),
Cyfry rzymskie np.IA - tradycyjny, gdzie :
                 **A - grupy gwne,
                 **B - grupy poboczne.

2. LISTA

Ta opcja programu umoliwia uzyskanie informacji o wikszej liczbie pierwias-
tkw. Informacje te wypisywane s w formie tabeli, ktrej poszczeglne
kolumny odpowiadaj podawanym informacjom (patrz 2c). Opcja skada si z
3 podopcji :

a) Wybr pierwiastkw do wypisywania.

W tej opcji uytkownik moe zdecydowa si na wszystkie pierwiastki lub
wybra niektre z nich poprzez zaznaczenie ich na graficznej tablicy
pierwiastkw przy pomocy myszki lub klawiszy kursora i klawiszy RETURN
lub SPACJA. Decyzj podejmujemy wciskajc klawisz TAB, po czym do wyboru
s 2 moliwoci :
  WSZYSTKIE - lista wszystkich pierwiastkw uszeregowanych wg ich liczb
              atomowych,
  WYBRANE   - lista tylko pierwiastkw zaznaczonych i uszeregowanych w
              sposb zdefiniowany przez uytkownika w podopcji b).

b) Wybr sposobu sortowania.

W tej opcji moliwe jest wybranie wypisywania pierwiastkw wg kadej z
informacji podawanych o nim. Wyboru dokonujemy przy pomocy myszki lub
klawiszy : gra,d,spacja  i zatwierdzajcego RETURN.

c) Wypisywanie listy informacji.

Ta funkcja programu wywietla wszystkie informacje o pierwiastkach wybranych
i uszeregowanych w sposb zdefiniowany w opcjach a) i b). Przewijanie tekstu
w oknie moe odbywa si przy pomocy myszy lub klawiatury. W przypadku myszy
kierunek przewijania wskazuje kursor myszy (w zalenoci od jej wsprzdnej
pionowej), a przewijania dokonuje si poprzez wcinicie lewego klawisza
myszki (o 1 pierwiastek), lub prawego (o 10 pierwiastkw). Gdy korzystamy z
klawiatury przeija tekst mona przy pomocy klawiszy gra,dl (o 1 pierwias-
tek) albo PgUp,PgDn (o 10 pierwiastkw).

Nazwy kolumn :
LA         - liczba atomowa,
Sym        - symbol,
Nazwa      - nazwa,
Masa atom. - masa atomowa,
Warto.   - wartociowoci,
EUj        - Elektroujemno wg Paulinga,
Gst.      - gsto w g/cm3,
EJon       - energia jonizacji w kJ/mol,
Ttopn.     - temperatura topnienia w c,
Twrzen.    - temperatura wrzenia w c,
Stan skup. - stan skupienia w warunkach normalnych,
%          - procentowa zawarto w skorupie ziemskiej.

3. TEST

Ta opcja suy do "przepytywania" uczniw. Ilo pyta oraz ich charakter s
zdefiniowane w opcji KONFIGURACJA. Uczniowie s przepytywani wg listy i
kademu z nich zadawana jest ta sama, ustalona liczba pyta.
W grnej czci okna znajduje si charakterystyka przepytywanego ucznia,
poniej za tre podpowiedzi. Pytanie odbywa si w dolnej czci ekranu.
W przypadku normalnego egzaminu zadaniem ucznia jest podanie dokadnej
odpowiedzi, a w przypadku testu wyboru jej numeru (1..4) poprzez wcinicie
klawisza. Za prawidow odpowied ucze otrzymuje 1 punkt.

Po przyciniciu klawisza TAB moliwe jest korzystanie z dolnego Menu, ktre
jest te dostpne przy pomocy myszki. Jego opcje to :
- Nastpny : ta opcja powoduje zaczcie przepytywania kolejnego ucznia,
- Zakocz : koczy przepytywanie i podaje zestawienie wynikw.

Po zakoczeniu caego egzaminu podawane s wyniki kadego z uczniw.
Wypisywane s dane ucznia, ilo punktw, procentowy wynik. Na dole ekranu
widoczna jest maksymalna liczba punktw moliwych do uzyskania.

Przycinicie PRAWEGO klawisza myszy lub klawisza S powoduje nagranie listy
wynikw w formie pliku ASCII.

4. KONFIGURACJA

Ta opcja jest opcj pomocnicz dla opcji TEST. Umoliwia ona ustalenie
liczby pyta, charakteru testu i wpisanie listy uczniw, ktrzy bd
przepytywani. Zmian dokona mona przy pomocy myszki lub klawiatury.
Po wykazie podopcji porusza si mona klawiszami kursora lub spacj,
a zmiana(lub zatwierdzenie) nastpuje po wciniciu klawisza RETURN.
Wartoci poszczeglnych pl zmieniaj si po sobie kolejno przy naciskaniu
klawisza RETURN.

Opis Podopcji :

- Ilo pyta : okrela ilo pyta zadawanych kademu uczniowi. Mona j
    zmienia take przy uyciu strzaek znajdujcyh si obok, lub wpisa
    po wybraniu tej opcji.
- Charakter egzaminu : okrela sposb przepytywania uczniw. S 2 moliwoci:
    - Test Wyboru z 4 odpowiedziami, z ktrych tylko jedna jest prawidowa,
    - Normalny, ucze musi poda poprawn odpowied.
- Dane chemiczne :
    kad spord 11 informacji mona ustawi na jeden z trzech sposobw :
    - nieaktywne : nie bierze udziau w tecie,
    - podpowied : podawana uczniowi jako tre pytania, podpowied,
    - pytanie    : ucze ma za zadanie poda t cech w trakcie egzaminu.
- Nagraj : nagrywa aktualn konfiguracj na dysk. Od tej pory przy
    uruchamianiu programu automatycznie bdzie ustawiana taka konfiguracja,
    jaka zostaa nagrana.
- Uyj - zmiana konfiguracji testu na ustawion i wyjcie z opcji
    "Konfiguracja".
- Standard - ustawia standardow koniguracj.

a) Wybranie podopcji "Lista uczniw" umoliwia wpisanie listy biorcych udzia
   w egzaminie. Poruszanie si po licie uczniw moliwe jest przy pomocy
   myszy lub klawiszy kursora. Wybr ucznia do zmiany lub wpisania nastpuje
   po wciniciu klawisza RETURN lub lewego myszki. Jeeli danego ucznia
   chcemy wykreli wystarczy wcisn DEL lub prawy klawisz myszki.
   Przejcie do dolnego Menu nastpi po naciniciu klawisza TAB.
   Mamy do wyboru 4 podopcje :
   - Czy  : czyci list uczniw, zostawiajc Ucznia nr 1,
   - Nagraj : nagrywa list uczniw,
   - Wgraj  : wgrywa wczeniej zapisan list uczniw,
   - Uyj   : zatwierdza list jako uywan dalej w opcji TEST.

5. ENCYKLOPEDIA

Ta opcja zawiera definicje niektrych poj z dziedziny chemii, ktrych
znajomo moe by potrzebna przy pracy z programem. Pojcia te pogrupowane
s w bloki tematyczne w sposb nastpujcy:

 -ATOM                  : atom, jdro atomu,
 -ELEKTRON              : elektron, wartociowo, elektrony walencyjne,
 -ELEKTROUJEMNO       : elektroujemno, powinowactwo elektronowe,
 -ENERGIA JONIZACJI     : energia jonizacji,
 -GSTO               : gsto,
 -LICZBA ATOMOWA        : liczba atomowa,
 -MASA                  : masa atomowa, molowa, atomowa jednostka masy,
 -MOL                   : mol, liczba Avogadra,
 -NUKLEONY              : proton, neutron, izotopy, liczba masowa,
 -OKRESOWO            : prawo okresowoci, grupa, okres, Mendelejew,
 -PIERWIASTEK CHEMICZNY : pierwiastek.

Wyboru bloku tematycznego mona dokona przy pomocy klawiszy kursora i
klawisza RETURN, bd przy pomocy myszki. Przewijanie tekstu w oknie przy
pomocy myszki (podobnie jak w punkcie 2c) lub klawiszami PgUP,PgDn.

6. INSTRUKCJA

Jest to skrt informacji o zawartoci i obsudze programu. Umoliwia on
szybk pomoc bez korzystania z tekstu instrukcji w druku. Wiadomoci
pogrupowane s w bloki tematyczne :

 * Moliwoci programu :
    - charakter programu,
    - opis podstawowych opcji,
 * Charakterystyka informacji :
    - krtki opis podawanych przez program informacji,
 * Obsuga programu :
    - posugiwanie si mysz,
    - opis funkcji klawiszy,
 * Informacje kocowe :
    - uwagi,
    - dane producenta.

Wyboru bloku tematycznego mona dokona przy pomocy klawiszy kursora i
klawisza RETURN, bd przy pomocy myszki. Przewijanie tekstu w oknie przy
pomocy myszki (podobnie jak w punkcie 2c) lub klawiszami PgUP,PgDn.

III.Pomoc

Pomoc mona uzyska przez wcinicie klawisza F1 lub przez wybranie mysz
ikony pojawiajcej si w prawym, grnym rogu ekranu. Pomoc jest dostpna w
kadej opcji programu i w razie jakichkolwiek trudnoci mona z niej sko-
rzysta. Po uruchomieniu Pomocy ukazuje si okno, w ktrym wywietlany jest
jej tekst. Przewijanie tekstu w oknie (podobnie jak w opcji 2c). Wyjcie
z pomocy przy wciniciu klawisza ESC lub wybraniu mysz ikony pojawiajcej
si w lewym, grnym rogu ekranu.

IV.Oglne uwagi o posugiwaniu si programem.

Mysz mona wczy lub wyczy poprzez wcinicie klawisza M. W kadej
opcji programu dziaa ona niezalenie od klawiatury. Wyjscie z dowolnej opcji
programu moe zosta dokonane przez wcinicie klawisza ESC lub przez wybranie
mysz pojawiajcej si w lewym, grnym rogu ekranu ikony. Przy wyjciu z
gwnego Menu i potwierdzenu tej decyzji nastpuje zakoczenie pracy z prog-
ramem. Klawiszem zatwierdzajcym decyzj jest RETURN, a wybr jakiegokolwiek
punktu z dowolnego Menu moe by dokonany klawiszami kursora.

V.Na zakoczenie.

Program wsppracuje z wszystkimi typami komputerw klasy IBM PC oraz z
kartami graficznymi Hercules, EGA, VGA. Pewne problemy mog wystpi przy
uywaniu karty innej ni Hercules na komputerze klasy XT.
Wszelkie uwagi prosz kierowa do producenta :

  "MAVIS"
   ul.Pikna 11/17  00-549 Warszawa
   tel. 29-87-85 lub 20-51-25
